Je hebt maar één kader. Gebruik het.
Je hebt nu geleerd om te bewegen en de ruimte te lezen. Je bent niet langer die fotograaf die op één plek blijft staan en twintig keer ongeveer dezelfde foto maakt. Nice!
Nu gaan we kijken naar wat er binnen dat kader gebeurt. Want je kunt het perfecte moment te pakken hebben en tóch een middelmatige foto maken.
Waarom?
Omdat er een hoop andere sh*t in je beeld staat die je verhaal niet helpt.
Een lamp die uit iemands hoofd groeit.
Een halve vuilnisbak in beeld.
Een afgesneden hoofd, afgesneden handen en voeten,…
Of je onderwerp precies in het midden, omdat dat nu eenmaal is waar je autofocus stond.
Compositie dus.
Niet om van iedere foto een kunstwerk te maken. Maar om ervoor te zorgen dat alles wat in je beeld zit iets bijdraagt. Draagt niet bij, probeer het eruit te laten. Positioneer je zo, zodat er zo weinig mogelijk afleiding is van wat je wil laten zien.
1. Het midden is niet heilig
We zetten onze onderwerpen graag in het midden.
Je kind staat daar → klik.
Niets mis mee. Maar probeer eens iets anders.
Verplaats je onderwerp naar links of rechts en dan bedoel ik, verzet het in je kader, niet letterlijk je kind verzetten 🙈
Dit is waar de regel van DERDEN om de hoek komt kijken.
Denk je beeld verdeeld in:
3 × 3
De vier kruispunten zijn plekken waar je onderwerp vaak mooi op zijn plaats staat.
Maar let op: dit is geen fotografie popo 👮♀️
Een onderwerp in het midden kan juist heel sterk zijn wanneer je werkt met bijvoorbeeld symmetrie, een sterke omgeving of een rechtstreekse blik.
Ken de regel. Gebruik hem. Breek hem wanneer het beeld daar beter van wordt.
MODULE #3 Compositie
Dit is een straatbeeld waar ik een reflectie gebruik op de DERDE regel
2. Geef ruimte aan waar iets naartoe gaat
Een van de simpelste compositieregels die je kunt toepassen:
geef ruimte vóór je onderwerp, laat het “ademen”.
Iemand kijkt naar links, probeer dan links ruimte te laten.
Iemand loopt naar rechts, laat rechts wat ruimte voor waar je onderwerp naartoe wandelt.
Waarom?
Omdat die ruimte een soort visuele toekomst wordt. Je brein verwacht dat daar iets gaat gebeuren. Dat maakt een foto een pak minder statisch, minder plat.
In dit zelfde beeld hou ik rekening met de looprichting van mijn onderwerp.
3. Kijk naar de lijnen
Je hoeft niet altijd zelf een compositie te bouwen, de wereld heeft ze al voor je klaargelegd.
Een straat.
Een trap.
Een tafel.
Een hek.
Een muur.
Een rij bomen.
Leading lines kunnen je oog door een foto leiden.
Kijk dus eens rond voordat je klikt, Welke lijnen zie ik? Waar brengen ze mijn oog naartoe?
Misschien wel naar precies het onderwerp dat je probeert te fotograferen. Probeer jezelf zo te positioneren dat vanuit jou kader de lijn vertrekt of aankomt en door het beeld gaat naar je onderwerp. Later, in editing, kan je eventueel een beetje croppen, als je een perfectionist zou zijn en die lijn net in het hoekje wil laten uitkomen. In echte documentaire fotografie is een scheven lijn ook een lijn en maakt dat niets uit, maar straatfotografen durven hier wel eens “goed op te gaan” 💀 Dus aan jou om te kiezen, er is geen juist of fout.
De lijnen laten je oog natuurlijk door de foto gaan. De lijn leidt je blik door het beeld. Als de lijn in puntje van de foto start of uitkomt zijn dat pluspunten 😉
4. Negatieve ruimte
Niet elke foto hoeft bomvol te staan, soms is lege ruimte net wat een foto nodig heeft.
Een silhouette tegen een lichte muur.
Iemand klein in een enorme straat.
Een klein figuur onder een grote lucht.
Die lege ruimte noemen we negatieve ruimte, en die ruimte is niet noodzakelijk “leeg” qua gevoel.
Ze kan een gevoel geven van:
rust
eenzaamheid
vrijheid
klein zijn
wachten
afstand
Dus voordat je denkt:
"Er staat niets in dat stuk van mijn foto."
Vraag jezelf:
Moet daar eigenlijk wel iets staan?
5. En dan: de achtergrond
Dit is er eentje waar je heel snel beter van wordt.
Kijk achter je onderwerp, niet alleen naar je onderwerp.
Want je kunt een fantastisch moment fotograferen en vervolgens een boom recht uit iemands hoofd laten groeien.
Zet één stap naar links, of naar rechts.
Of buk, of wacht twee seconden tot die auto helemaal voorbij is.
Soms hoef je helemaal niets te veranderen, voordat je een "rommelige" achtergrond weggooit: kijk nog eens.
Die rommel kan namelijk ook het verhaal zijn.
Een ontplofte kinderkamer vertelt iets.
Een tafel vol ontbijtresten vertelt iets.
Een gang vol schoenen vertelt iets.
Niet alles hoeft beige en opgeruimd te zijn om “mooi” te zijn.
De negatieve ruimte boven het silhouette geeft het beeld mystiek en versterkt het silhouette door de het lichte vlak. Als je goed kijkt zie je ook dat het figuur in de onderste één derde staat en de twee andere derde zijn “leeg”. Dit geeft balans en evenwicht aan het beeld.
6. F*ck it
Laat al de regels los, fotografeer vanuit je buik!!
Horizon recht, nope
Regel van derde, nope
Alles mooi in’t midden, nope
Rechte lijnen, nope
Rare hoek, DOEN
FCKS/CHALLENGE: COMPOSITIE
Kies een gewone situatie.
Geen fotoshoot.
Geen mooi aangeklede kinderen.
Geen bloemenveld omdat dat toevallig “in is” op Instagram...
Gewoon het leven.
Maak van één situatie vijf verschillende foto's.
FOTO 1 — MIDDEN
Zet je onderwerp bewust in het midden.
FOTO 2 — DERDEN
Zet je onderwerp op één van de sterke punten van het 3 × 3 raster.
FOTO 3 — RUIMTE
Geef ruimte in de richting waarin je onderwerp kijkt of beweegt.
FOTO 4 — DIEPTE
Zoek een voorgrond en achtergrond.
FOTO 5 — NEGATIEVE RUIMTE
Maak je onderwerp klein in verhouding tot de omgeving.
En nu komt het belangrijke deel.
Leg de vijf foto's naast elkaar.
Kijk niet meteen welke foto je het mooiste vindt.
Vraag jezelf:
Waar kijkt mijn oog als eerste?
Gaat mijn oog door het beeld?
Wat vertelt de omgeving?
Waar zit de meeste rust?
Welke foto voelt het meest ruimtelijk?
Welke foto vertelt het meeste over de situatie?
En misschien nog belangrijker:
Welke foto voelt het meest als MIJN beeld?
Want compositie gaat uiteindelijk niet over het volgen van regels.
Het gaat over keuzes maken.
Je bepaalt wat erin komt.
Wat eruit blijft.
Waar iemand staat.
Waar je ruimte laat.
En waar je de kijker naartoe stuurt.
Jij bepaalt het kader.
Dus kijk nog één keer voordat je klikt.
EN VERGEET ZEKER DE RESULTATEN NIET TE POSTEN IN DE FCKS/COMMUNITY!!🤘
Niet verlegen zijn. Niet wachten tot het perfect is. Gewoon laten zien.
Dit is geen wedstrijd en niemand zit hier te wachten op perfecte Instagramplaatjes.
We zijn hier om te kijken, te proberen en beter te worden.