Licht is overal. Maar zie je het ook?
Je hoeft geen perfect golden hour te hebben om een goede foto te maken.
Sterker nog: als je alleen fotografeert wanneer het licht "mooi" of “goed” is, mis je een sh*itload aan momenten.
Het licht in je keuken om 7 uur 's morgens.
Dat ene raam in de woonkamer, met die lamellen die de schaduw strepen geven.
Hard middaglicht op straat, dat een straal van licht werkt tussen de hoge gebouwen.
Zacht licht, een bewolkte hemel die alles gelijkmatig verlicht, waar de wolken een grote “deffuser” zijn.
*Een deffuser is een doorschijnend materiaal dat je tussen de lichtbron en je onderwerp plaatst. Fotografen gebruiken bijvoorbeeld softboxen en schermen, maar een deffuser kan ook gewoon gordijnen zijn.
Licht bepaalt hoe je verhaal voelt.
En het goede nieuws?
Je hoeft het licht niet zelf te maken, je moet leren zien wat er al is.
1. Kijk eerst. Fotografeer daarna.
Voordat je je camera bovenhaalt, kijk even rond.
Waar komt het licht vandaan?
Van een raam?
Van boven?
Van achter je onderwerp?
Van opzij?
En vooral:
Waar vallen de schaduwen?
Dat klinkt simpel, maar probeer het eens bewust te doen.
Kijk naar dezelfde persoon terwijl die door een ruimte beweegt.
Het licht verandert op je onderwerp.
Niet omdat jij iets aan je camera doet.
Maar omdat de positie van je onderwerp ten opzichte van het licht verandert.
MODULE #4 Licht
2. Hard licht vs. zacht licht
Niet al het licht voelt hetzelfde.
Hard licht geeft duidelijke, harde schaduwen en veel contrast.
Denk aan felle middagzon.
Het kan genadeloos zijn.
Maar genadeloos kan ook goed zijn.
Het kan rauw, krachtig en grafisch worden.
Zacht licht is veel gelijkmatiger.
Denk aan bewolkt weer of licht dat via een groot raam naar binnen valt.
Minder harde schaduwen. Zachtere overgangen.
Veel fotografen zijn voortdurend op zoek naar zacht, mooi licht.
Prima.
Maar ik wil dat jij ook leert kijken naar het licht dat er wél is.
3. Licht van de zijkant
Zijlicht kan geweldig zijn voor documentaire fotografie. Het licht valt niet recht op je onderwerp, maar van de zijkant.
Daardoor ontstaan schaduwen en wordt een gezicht, lichaam of ruimte vaak veel interessanter.
Licht door een raam of door de bomen.
De ene helft van het gezicht helder, de andere helft donker.
Laat die schaduw eens staan.
Je hoeft niet ieder gezicht volledig uit te lichten.
Schaduw kan juist informatie weglaten.
En wat je niet laat zien, kan soms interessanter zijn dan wat je wel laat zien.
4.Tegenlicht
Tegenlicht betekent dat het licht van achter je onderwerp komt en in de richting van je camera schijnt. Ok dat het bijvoorbeeld buiten veel feller licht is dan binnen.
Dat klinkt misschien als een moeilijke situatie, maar juist tegenlicht kan heel mooie, sfeervolle beelden opleveren.
Een van de interessantste situaties ontstaat wanneer je van binnen naar buiten fotografeert. Denk aan iemand die bij een raam staat, een deur opent of vanuit een donkere kamer naar buiten kijkt.
Daardoor ontstaat een groot contrast. Je camera probeert vaak een gemiddelde belichting te vinden, waardoor je onderwerp donker kan worden en de buitenwereld juist helder.
Dat is niet per se een probleem.
Je kunt het donkere interieur juist gebruiken.
Laat de persoon bijvoorbeeld gedeeltelijk als silhouet verschijnen en gebruik het licht buiten als achtergrond.
Probeer vooral niet automatisch alles goed belicht te krijgen. Het contrast tussen donker en licht is juist wat deze foto's interessant maakt. Hoe we dat doen met onze instellingen is voor later.
Let hierop
Kijk eerst waar het licht vandaan komt.
Zoek naar een duidelijke overgang tussen donker binnen en licht buiten.
Plaats je onderwerp bij een raam, deuropening of andere lichtbron.
Maak één foto waarbij je op het buitenlicht belicht.
Maak daarna één waarbij je op je onderwerp belicht.
Vergelijk wat het licht met de sfeer van je beeld doet.
Tegenlicht is dus niet iets wat je altijd moet vermijden. Je kunt het gebruiken om een beeld te vereenvoudigen, sfeer te creëren of juist de aandacht op het contrast tussen binnen en buiten te leggen.
5. Raamlicht
Een raam is eigenlijk een gigantische natuurlijke lichtbron.
En waarschijnlijk heb je er wel enkele in huis. 🤓
Kijk wat er gebeurt wanneer iemand:
recht naar het raam kijkt
naast het raam staat
met de rug naar het raam staat
een paar meter van het raam weggaat
Verander niet meteen je instellingen.
Verander eerst jouw positie.
Ga met je rug naar het raam staan, meestal is de raam in je rug of een beetje schuin achter je de beste plaats om te staan.
Eén stap kan hier een heel groot verschil maken, experimenteer met verschillende lichtbronnen en posities.
6. Schaduw is geen probleem
Dit wil ik er echt in hameren:
Schaduw is niet iets dat je altijd moet oplossen.
Een gezicht dat gedeeltelijk in de schaduw valt, kan juist mysterie geven.
Een donkere kamer met één strook licht kan veel sterker zijn dan een perfect egaal verlichte kamer.
Een kind dat door een donkere gang loopt met op het einde licht van een deur die openstaat vanwaar licht komt.
Een hand die even in het licht komt.
Een tas koffie in een streep ochtend licht op een verder schaduwrijke tafel.
Je hoeft niet alles zichtbaar te maken.
Documentaire fotografie gaat niet over alles laten zien.
Het gaat over genoeg laten zien om de kijker iets te laten voelen of begrijpen.
FCKS/CHALLENCE: LICHTJACHT
Werk met wat er is.
Maak minimaal vijf foto's:
FOTO 1 — ZACHT LICHT
Zoek zacht, gelijkmatig licht.
FOTO 2 — HARD LICHT
Zoek hard zonlicht en laat de donkere schaduwen bewust aanwezig.
FOTO 3 — ZIJLICHT
Laat het licht van de zijkant komen.
FOTO 4 — TEGENLICHT
Fotografeer met de lichtbron achter je onderwerp.
FOTO 5 — SCHADUW
Zoek een situatie waarin schaduw een belangrijk onderdeel van je beeld wordt.
Kijk daarna opnieuw.
Leg je foto's naast elkaar.
Vraag jezelf niet:
"Welke is technisch het beste?"
Vraag:
Welke sfeer ontstaat door het licht?
Wat verandert er wanneer het licht verandert?
Welke foto voelt het meest als het moment dat je wilde vastleggen?
En misschien ontdek je iets belangrijks:
Je hoeft niet altijd te wachten op mooi licht.
Je kunt leren werken met echt licht.
Want het leven wacht niet tot het gouden uur.
Dus jij ook niet.
EN VERGEET ZEKER DE RESULTATEN NIET TE POSTEN IN DE FCKS/COMMUNITY!!🤘
Niet verlegen zijn. Niet wachten tot het perfect is. Gewoon laten zien.
Dit is geen wedstrijd en niemand zit hier te wachten op perfecte Instagramplaatjes.
We zijn hier om te kijken, te proberen en beter te worden.